Şimdi yükleniyor

Sistem Bellek Hızı Neden Düşük

Sistem ve yapılandırma sınırlamaları nedeni ile yeni satın alınan bellek ya da bellekler gerçek hızlarında çalışmayabilir ya da daha düşük performans sunuyor olabilir. Veya RAM kontrol yazılımlarında değerler belirtilenden daha düşük görünebilir. Bunların farklı sebepleri olabilir. Yazımızda bu sebeplerden ve yapılabileceklerden bahsedeceğiz.

Yazılımlar belirtilen bellek hızının yarısını gösteriyor

Günümüz DDR4 – DDR5 bellek modülleri DDR-double data rate-çift veri hızı aktarım prensibi ile çalışan ürünlerdir. Bunun anlamı CPU saat döngüsünün (clock cycle) hem yükseliş hem de alçalma aşamalarında veri aktarımı yaptıklarıdır. Böylece mevcut hız ya da frekans değerlerinin iki katı kadar veri aktarımı yapmış olurlar.

Bazı RAM tanılama ya da sistem bilgisi yazılımları bu değeri doğrudan belirtmez ya da göstermez. Sadece modül ya da modüllerin frekansını megahertz (MHz) ya da megatransfer-saniye (MT/s) olarak gösterirler. Örneğin aşağıda ekran görüntüsü bulunan OCCT uygulamasının bellek detayları ekranında bellek hızı değerleri görülmektedir. Görseldeki DDR4-3200 modül, 3200 MT/s aktarım hızı sunar ancak 1600MHz de çalışır.

Bellek tam hızında çalışmıyor

Bellek hızının olduğundan düşük görünmesinin bir diğer sebebi CPU ya da anakart olabilir. Çoğunlukla CPU yani işlemciden kaynaklanan bu durum CPU bellek denetleyicisinin desteklediği en yüksek bellek hızının takılan bellek hızından daha düşük olması ile ortaya çıkar. Benzer durum anakart için de geçerlidir. Eğer anakart tarafından desteklenen bellek hızı, takılan belleklerin hızından düşükse bellek ya da bellekler gerçek hızlarında çalışamayacaktır. Bellek performansında darboğaz oluşturan bileşeni bulmak için öncelikle işlemci ve anakartın teknik özellikleri incelenmelidir.

Bir önceki başlıktaki konu ile bir araya geldiğinde durum daha da karmaşık hal alabilir. İşlemci ya da anakart kaynaklı olarak en fazla DDR5-5200 modülleri destekleyen bir sisteme DDR5-5600 modül ya da modüller takıldığında bazı bellek tanılama yazılımları bellek hızını 2600MHz olarak gösterecektir.

Çift kanal, üç kanal ve çok kanallı belleğin avantajları

Anakart bellek yuvalarında sunulan çoklu kanal desteği, takılan bellek modüllerinin tek başlarına sundukları kapasitenin üzerinde ek performans sağlar. İki adet DDR5-5200 modül ile 10400MT/s hızında çift kanal yapılandırma elde edilebilir. Bunun için aynı üreticinin kapasite ve gecikme değerleri aynı olan modülleri birlikte kullanılmalıdır. Çift kanal desteğinin sağladığı performansa ihtiyaç duyan kullanıcıların üreticiler tarafından sunulan tekli modüller yerine bellek kitlerini tercih etmeleri önerilir.

Öte yandan çoklu kanal desteği her kullanıcı için belirgin yüksek performans oluşturmayabilir. Mevcut bellek ya da belleklerin yanına daha yüksek kapasiteli yeni modül ya da modüller takılması her kullanıcı için belirgin bir performans artışı sağlayacaktır. 8GB bellek modülünün yanına takılacak 16GB bellek sunduğu kapasite artışı ile daha iyi performans ve kullanıcı deneyimi sunacaktır.