Çalışmak ya da oyun oynamak için bilgisayarınızın güç düğmesine bastığınızda bilgisayar açılmazsa ne yaparsınız? Birden fazla sebebi olabilecek bu sorunu çözmek için bu durumun sebeplerinden en çok karşılaşılanları için birkaç çözüm yolu paylaşacağız.
Güç Kaynağını ve Güç Kablosunu Kontrol Edin
“Cihazınızın güç kablosunun prize bağlandığından emin olun.” ya da “Güç kablosunun güç kaynağına güvenli şekilde bağlandığından emin olun.” Bir çok elektronik cihazın sorun giderme adımları bu cümleler ile başlar. Bilgisayarınız da PSU yani güç kaynağı bileşeni aracılığı ile elektrik alarak çalışmaktadır. Güç kablosu prize ya da güç kaynağına bağlı değilse sisteme güç gelmeyecektir. Güç kablosunun hem duvar prizine hem de güç kaynağına takılı olduğundan ve tam oturduğundan emin olun. Ayrıca güç kaynağı üzerindeki açma kapama düğmesinin “AÇIK” konumunda olduğunu kontrol edin.
Sistemi Kapatıp Açın
Güç kaynağı düğmesini KAPALI konumuna getirin ya da güç kablosunu çıkarın. Ardından kasa üzerindeki güç düğmesini 10-20 saniye kadar basılı tutun. Sistem bileşenleri üzerindeki elektrik yükü boşalmış olacaktır. Böylece oturum ayarları sıfırlanmış ve sistemin açılmasını engelleyebilecek geçici veriler ve yazılım hataları tamizlenmiş olur.
Sıfırlama işlemi tamanlandığında, güç kablosunu bağlayın ya da güç kaynağı düğmesini AÇIK konumuna getirin. Sistemi başlatmayı deneyin.
Eğer sistem anakartı çalıştıracak seviyede açılıyorsa anakart üzerindeki LED ekran ya da ışık ve ses uyarılarından sistemin neden açılmadığı anlaşılabilir. İşlemci, ekran kartı ya da RAM ve SSD gibi donanımlar ile ilgili verilen hata uyarılarına bağlı olarak gerekli donanım kontrolü yapılıp sorun çözülebilir. Ancak eğer anakart da çalışmıyorsa güç bağlantılarından başlayarak sistem incelenmeye başlanmalıdır.
Anakart ve Donanım Güç Kablolarını Kontrol Edin
Tüm bilgisayar donanımları ve bileşenler elektrik ile çalışmaktadır. Bazıları doğrudan PSU üzerinden bazıları da anakart üzerinden güç almaktadır. Sistem açılmadığında bu güç bağlantılarının kontrol edilmesi gerekir. Günümüzde artık modüler hale gelmiş olan güç kaynaklarında güç kaynağına bağlı kabloların yuvalarına tam oturdukları ve sabitlenmiş oldukları kontrol edilmelidir. Ardından bu kabloların bileşenlere doğru bağlanıp bağlanmadığı incelenmelidir.
Sistem bileşenleri için kontrol işlemlerini yaparken sistemin kapalı ve gücün kesilmiş olduğundan emin olunmalıdır. Aksi durumda sistem, bileşenler ve en önemlisi kullanıcı zarar görebilir.
Öncelikle güç kaynağından anakarta güç aktaran 24-pin ile en büyük uca ve en kalın kabloya sahip olan anakart güç bağlantısını kontrol edin. Bağlantının yerine tam oturduğundan emin olun. Kabloyu çıkarıp anakart ve kablo üzerindeki tüm bağlantı noktalarının sorunsuz olduğunu kontrol edin. Ardından kabloyu yerine geri takın ve hafifçe bastırarak mandalın kabloyu bağlantı noktasına sabitlemesini sağlayın.
İşlemci gücünü doğrudan güç kaynağından alır. Güç kaynağından 8-pin CPU güç kablosu anakart üzerinde genelde sol üst köşede işlemciye yakın bir yerdedir. Yüksek performanslı anakartlarda üst seviye işlemcilerin güç ihtiyacı için 2 adet 8-pin güç yuvası bulunur. Genel kullanıma yönelik anakartlarda ise sadece 1 adet CPU güç bağlantısı yer alır. Güç bağlantısında sorun olup olmadığını kontrol etmek için kablo ya da kablolar çıkarılıp hafifçe bastırarak mandallar ile kilitlendiklerine emin olun.
Intel Core i9 veya Ryzen 9 gibi yüksek performanslı işlemciler kullanıyorsanız, anakart üzerindeki her iki yuvaya da CPU güç kablosunun da doğru bağlandığına emin olun.
Ekran kartı-GPU da gücünü doğrudan güç kaynağından alır. Önce ekran kartının PCIe yuvasına doğru oturduğundan emin olun. Ve varsa yuva kilidinin kapandığından emin olun. Ardından ekran kartına bağlı olarak 8-pin ya da 2x6pin güç bağlantı kablosunun takılı olup olmadığını kontrol edin. Üst seviye ekran kartlarında bu kablolardan 2 ya da 3 tane kullanılması gerekebilir.
Hem ekran kartının yuvasına doğru oturduğundan emin olmak hem de güç kablo ya da kablolarında sorun olmadığını kontrol etmek en doğrusu olacaktır. Önce kabloları çıkararak ekran kartını yuvasından çıkarıp PCIe yuvayı ve ekran kartı bağlantısını kontrol edin. Sonra ekran kartını yuvasına yerleştirin ve mandalın ya da yuva kilidin kilitli olduğundan emin olun. Ardından ekran kartı güç kablolarını yuvalarına takın.
RAM Modülleri ve Yuvaları Kontrol Edin
Yuvasına tam oturmamış RAM modülleri de sistemin açılmama sebebi olabilir. Kontrol etmek diğer bileşenlere göre oldukça kolaydır. Hem boyutu hem de güç kablosu bağlantısı bulunmaması nedeni ile RAM modüllerini ve yuvaları kontrol etmek son derece basit bir işlemdir.
RAM modüllerinin takılı oldukları yuvaların her iki yanındaki mandalları açarak RAM modüllerini çıkarın. Bazı günümüz anakartlarında kolay kullanım için tek mandallı yuva yapısı kullanılmaktadır. Bu durumda tek mandalı bastırarak RAM modülü yuvadan çıkarılabilir.
Eğer birden fazla RAM modülü takılı ise her modül tek tek yuvalarından çıkarılmalı farklı yuvalarda da test edilerek sorunun takım hatası mı yoksa arızalı bir modülden kaynaklanan bir durum mu olduğu anlaşılmalıdır. Ayrıca yuvalar da kontrol edilerek temassızlık yaratabilecek yabancı parçalar olup olmadığı kontrol edilmelidir. Tüm kontroller tamamlandıktan sonra RAM modülleri yuvalarına geri takılarak sistem çalıştırılmalıdır.
Kasa Düğme Bağlantılarını Kontrol Edin
Bu adım yeni toplanan ya da temizlik için içi açılan sistemlerde sıkça karşılaşılan kasa düğmeleri kablolarının yerine takılmaması ya da yerinden çıkması durumunu kontrol etmek için gereklidir. Her iki durumda da kontrolü çok kısa sürecek bir işlemdir.
Kasa tipine ve ön bağlantı yuvalarına bağlı olarak kasadan anakarta giden bir çok bağlantı kablosu bulunur. Ancak temel olarak Power LED-Güç Durum Işığı, HDD LED-Sürücü Durum Işığı, Reset Switch-Yeniden Başlatma Düğmesi ve Power Switch- Güç Düğmesi bağlantıları bulunur.
Kasa ve anakart kılavuzlarını inceleyerek anakart üzerinde ön panel bağlantı kablolarının takılacağı FPANEL ya da Front Panel olarak adlandırılan bağlantı yuvasını bulabilirsinin. Genellikle anakartın kasanın ön kısmına yakın kısımlarında yer alan bu yuva üzerinde her bir kablonun bağlanacağı temas uçları belirtilmiştir. Eğer “PWR SW” ya da “PWR” gibi ifadelerin bulunduğu temas uçlarına kasadan gelen “POWER SW” kablosu takılı değilse ya da bu kablo “PWR LED” veya “RESET SW” gibi başka uçlara takılı durumda ise sistemi açmak için gereken işlemi yapmayacaktır. Kabloyu doğru uçlara bağlayarak sistemin çalışması sağlanır.
Sistemin açılmamasının tek bir sebebi olması gerekmez. Yukarıda bahsettiğimiz başlıklardan bir kaçı nedeni ile sistem açılmıyor olabilir. Yani hem RAM modülü yerine oturmamış hem de güç kablosu takılmamış olabilir. Bu nedenle sorunu bulmak için sistem kapatıldığında tüm bileşenler ve kablolar kontrol edildikten sonra sistemin açılması önerilir.
Yazımızın başında belirttiğimiz gibi sistemin açılmamasının daha farklı sebepleri de olabilir çünkü tüm sistemler ya da bileşenler aynı değildir. Dahili ekran kartına sahip bir sistemde GPU yuva sorunları yaşanmayacaktır. Sıvı soğutma gibi farklı bileşenler kullanıldığında bu bileşenlerin de güç ve bağlantı kablolarının kontrol edilmesi gerekecektir. Ya da SSD neden sistemimde görünmüyor? yazımızda çözümlerini bulabileceğiniz SSD sürücüsünün algılanmaması nedeni ile de açılmıyor olabilir.
Yazımızda genel olarak sistemlerde karşılaşılabilecek hata kaynaklarından bahsettik. Olası bir açılmama durumu ile karşılaştığınızda yardımcı olacağını umuyoruz.
Yorum gönder